Rüstəmova Samirə Məhəmmədrəhim qızı

 

Anadan olduğu yer Qusar rayonu, Həzrə kəndi 
Təvəllüdü 26.06.1980
Bitirdiyi ali təhsil müəssisəsi Bakı Dövlət Universiteti 
Elmi dərəcəsi Biologiya üzrə fəlsəfə doktoru 
Elmi rütbəsi  
Namizədlik (PhD) dissertasiyasının mövzusu:

-         ixtisas şifri

-         ixtisasın adı

-         mövzunun adı

 

2415.01

Molekulyar biologiya

Buğda genotiplərinin quraqlığa davamlılığının molekulyar və biokimyəvi mexanizmləri

Çapdan çıxmış elmi əsərlərinin ümumi sayı

-         xaricdə çıxmış elmi əsərlərinin sayı

-         beynəlxalq bazalarda referatlaşdırılan və indeksləşdirilən jurnallarda çap olunan məqalələrin sayı

67

 

31

 

10

Müəlliflik şəhadətnamələrinin və patentlərin sayı  
Kadr hazırlığı:     

-         fəlsəfə doktorlarının sayı

 
Əsas elmi nailiyyətləri Normal suvarma və quraqlıq şəraitində becərilən buğda genotiplərində ontogenezin bütün fazalarında antioksidant fermentlərin (KAT, APO, GR, SOD) fəallığı tədqiq edilmiş və buğda genotiplərinin genetik determinasiya olunmuş davamlılığı ilə fermentlərin antioksidant fəallığı arasında korrelyasiya müşahidə edilmişdir. Azərbaycanda, ilk dəfə olaraq, funksional markerlərdən istifadə etməklə buğdanın müxtəlif genomları səviyyəsində quraqlığa davamlılığı cis-tənzimləyən Dreb1 transkripsiya faktorunun genləri aşkar edilmişdir. Milli Genofondda toplanmış yumşaq və bərk buğda genotiplərinin STS (Sequence-tagged-site), SCAR (Sequence Characterized Amplified Regions) və SSR (Simple Sequence Repeat) molekulyar markerlərlə analizi nəticəsində qonur, sarı və gövdə pası xəstəliklərinə qarşı effektiv davamlı Lr9, Lr19, Lr34, Yr9, Yr18, Sr11, Sr26, Sr31 genləri aşkar edilmişdir. Azərbaycanda ilk dəfə olaraq, KASP (Kompetitive Allele Specific PCR) genotipləşdirmə texnologiyası tətbiq olunmaqla, buğdanın rüşeym plazması yoxlanılmış və gövdə pasının Azərbaycanda yayılan TKTTF ras qrupuna qarşı effektiv davamlı gen mənbələri xarakterizə edilmişdir. 
Elmi əsərlərinin adları Huseynova I.M., Rustamova S.M., Suleymanov S.Y., Aliyeva D.R., Aliyev J.A. Drought-induced changes in photosynthetic apparatus and antioxidant components of wheat (Triticum durum Desf.) varieties. Photosynthesis Research, 2016, v.130(1-3): 215-223. DOI 10.1007/s11120-016-0244-z (İF-4,122).

Huseynova I.M., Allahverdiyev T.I., Babayev H.G., Aliyeva D.R., Rustamova S.M., Aliyev J.A. Wheat: approaches to improve under water stress. Water Stress and Crop Plants: A Sustainable Approach, 2016, John Wiley, UK, pp. 506-542 (invited chapter).

Huseynova I.M., Rustamova S.M., Aliyeva D.R., Babayev H.G., Aliyev J.A. Photosynthesis, Antioxidant Protection and Drought Tolerance in Plants. Drought Tolerance in Plants, Physiology and Biochemistry. 2016, Springer, Vol 1., pp. 349-378 (invited chapter).

Huseynova I.M., Rustamova S.M., Guliyeva F.B., Aliyev J.A. Wheat Rusts in Azerbaijan: Effective Genes for Resistance. İn: Advances in Environmental Research (ed. Justin A.Daniels), 2015, Volume 44, Nova Science Publishers, pp. 193-220 (invited chapter).

Huseynova I.M., Rustamova S.M., Nasrullayeva M. Y., Aliyev J. A. Screening of barley genotypes for drought tolerance using molecular markers. International Journal of Plant Research. 2015, Vol. 1, No. 3, pp. 88-92.

Huseynova I.M., Rustamova S.M., Guliyeva F.B., Aliyev J.A. Evaluation of winter wheat varieties for resistance to yellow and brown leaf rust in Azerbaijan. Global Journal for Research Analysis, 2015, V.4 (1), pp. 5-9 (İF – 3, 1218).

Huseynova I.M., Rustamova S.M., Guliyeva F.B., Aliyev J.A. Molecular assessment of the allelic state of Lr34 leaf rust resistance gene in bread wheat germplasm in Azerbaijan. Reports of ANAS, 2015, v LXXI, N2, pp. 106-111.

Nasrullayeva M.Y., Rustamova S.M., Aliyeva D.R., Aliyev J.A. Differential responses of antioxidative system to soil water shortage in barley (Hordeum vulgare L.) genotypes. Advances in Biological Chemistry, 2014, v. 4, pp. 351-359.

İbrahimov E.R., Təlai C.M., Rüstəmova S.M., Hüseynova İ.M., Əliyev C.Ə. Azərbaycanda sarı pas (Puccinia striiformis West.) Törədicilərinin yumşaq buğda sortlarının inkişaf dinamikası, morfofizioloji xüsusiyyətləri, dənin keyfiyyət göstəriciləri və məhsuldarlığına təsiri. AMEA-nın Xəbərləri (biologiya və tibb elmləri), 2014, c.69, N 1, s. 97-103.

Hüseynova I.M., Nəsrullayeva M.Y., Rüstəmova S.M., Əliyeva D.R., Əliyev C.Ə. Quraqlıq Stresinin Təsirinə Məruz Qalmış Arpa genotiplərinin (Hordeum vulgare L.) yarpaqlarında antioksidant fermentlərin fəallığının və izoenzim tərkibinin tədqiqi. AMEA-nın Xəbərləri (biologiya və tibb elmləri), 2014, c.69, N 2, s. 5-12.

Huseynova I.M., Guliyeva F.B., Rustamova S.M. and Aliyev J.A. PCR-based molecular markers linked to the leaf rust resistance gene Lr19 in different bread wheat cultivars. Advances in Biological Chemistry, 2013, v.3 N 1, pp. 153-158.

Huseynova I.M., Rustamova S.M., Mammadov A.Ch. Identification of Dreb 1 genes involved in drought tolerance in wheat (Triticum L.). Proceedings of the 15th International Congress on Photosynthesis. Beijing, China, 2011. In: Photosynthesis Research for Food, Fuel and Future (eds. by Tingyun Kuang, Congming Lu and Lixin Zhang), 2013, Springer, pp. 552- 555.

Rustamova S.M., Babayev H.G., Suleymanov S.Y., Huseynova I.M. Antioxidant defense system and photochemical characteristics of chloroplasts in wheat genotypes subjected to water stress. Proceedings of the 15th International Congress on Photosynthesis. Beijing, China, 2011. In: Photosynthesis Research for Food, Fuel and Future (eds. by Tingyun Kuang, Congming Lu and Lixin Zhang), 2013, Springer, pp. 568- 571.

Suleymanov S.Y., Bayramova K.H., Rustamova S.M., Maharramova E. H., Huseynova I.M. Antioxidant enzymes and functional state of PS II in plants grown under various radium (226Ra) concentrations. Proceedings of the 15th International Congress on Photosynthesis. Beijing, China, 2011. In: Photosynthesis Research for Food, Fuel and Future (eds. by Tingyun Kuang, Congming Lu and Lixin Zhang), 2013, Springer, pp. 560- 563.

Huseynova I.M., Rustamova S.M., Suleymanov S. Y., Aliyev J.A. Biochemical and molecular aspects of drought tolerance in wheat Triticum L. Genotypes. M. Ashraf et al. (eds.), Crop Production for Agricultural Improvement, 2012, Springer Part 2, pp. 443-476.

Гусейнова И.М., Рустамова С.М., Алиев Д.А. Фотохимическая эффективность ФС II генотипов пшеницы, выращенных при почвенной засухе. Электронный журнал «Современные проблемы науки и образования», 2011, №5, http://www.science-education.ru/99-4921.

Huseynova I.M., Rustamova S.M. Screening for Drought Stress Tolerance in Wheat Genotypes Using Molecular Markers. Proceedings of the National Academy of the Sciences of the Republic of Azerbaijan (Biological Sciences), 2010, V.65, N 5-6, pp. 132-139.

Huseynova I.M., Suleymanov S.Y., Rustamova S.M. Response of photosynthetic apparatus and antioxidant defense systems in Triticum aestivum L. cultivars subjected to drought stress. Proceedings of the National Academy of the Sciences of the Republic of Azerbaijan (Biological Sciences), 2010, V.65, N 5-6, pp. 49-59.

Huseynova I.M., Rustamova S.M., Mammadov A.Ch., Aliyev D.A. Dreb 1 genes that positively regulate drought-resistance in wheat genotypes. Reports of Azerbaijan National Academy of Sciences, 2010, v. LXVI, № 2, pp. 92-100.

Гусейнова И. М., Рустамова С.М., Мамадов А. Ч., Алиев Д. А. RAPD маркеры, ассоциированные с засухоустойчивостью в генотипах пшеницы Triticum L. Доклады НАН Азербайджана, 2010, т. LXVI, № 1, с.104-110.

Rüstəmova S.M., Qasımova G.N. Quraqlıq stresi zamanı Triticum aestivum L. buğda genotiplərində zülalların keyfiyyət və kəmiyyət dəyişiliklərinin öyrənilməsi. Azərbaycan Aqrar Elmi, 2010, N1-2, s.154-156.

Рустамова С.М., Гусейнова И.М. Молекулярные механизмы устойчивости растений к водному стрессу. Известия НАН Азербайджана (серия биологическая), 2009, №3-4 с. 12-25.

Рустамова С.М., Сулейманов С.Ю., Бабаев Г.Г., чл.-корр. НАНА Гусейнова И.М. Динамика функционирования антиоксидантных ферментов у различных генотипов пшеницы при дефиците воды. Доклады НАН Азербайджана, 2009, №5, т. LXV, № 5, с.79-86.

Гусейнова И.М., Сулейманов С.Ю., Рустамова С.М., Алиев Д.А. Индуцированные засухой изменения в фотосинтетических мембранах различных генотипов пшеницы Triticum aestivum L. Биохимия, 2009, том 74, вып. 8, с. 1109 – 1116 (İF-1,537).

Гусейнова И.М., Сулейманов С.Ю., Азизов И.В., Рустамова С.М., Магеррамова Э.Г., Алиев Д.А. Влияние высоких концентраций хлорида натрия на фотосинтетические мембраны генотипов пшеницы. Труды Института ботаники НАНА, Баку: Элм, 2008, том XXVIII, с. 230-238.

Гусейнова И.М., Рустамова С.М., Сулейманов С.Ю. РНК-редактирование: осттранскрипционное изменение генетической информации. Известия НАН Азербайджана (cерия биологическая), 2005, № 3-4, с. 16-33.

Respublika, beynəlxalq və xarici ölkələrin elmi qurumlarında üzvlüyü   
Pedaqoji fəaliyyəti 2015-ci ildən AMEA-nın magistraturasında “Molekulyar biologiya” ixtisası üzrə “Genetik məlumatın ekspressiyasının tənzimlənməsinin molekulyar mexanizmləri” fənnini tədris edir. 
Digər fəaliyyəti   
Təltif və mükafatları  
Əsas iş yeri və ünvanı AMEA Molekulyar Biologiya və Biotexnologiyalar Institutu, Mətbuat prospekti, 2A, Bakı AZ1073, Azərbaycan 
Vəzifəsi İctimai əsaslarla institutun Təhsil şöbəsinin müdiri 
Xidməti tel. (+994 12) 5381164
Mobil tel. (+994 50) 4500416 
Ev tel. (+994 12) 5628671 
Faks (+994 12) 5102430 
Elektron poçtu babaliyevasamira@mail.ru